Dział: Wrażliwość zwierząt



Testy w tym dziale będą związane z budową i funkcjonowaniem narządów zmysłów u zwierząt oraz z rolą układu nerwowego w przekazywaniu bodźców. Przydadzą się Wam wiadomości z zoologii dotyczące budowy narządów zmysłów u zwierząt, należących do różnych grup systematycznych oraz znajomość budowy układu nerwowego człowieka.


Kilka porad dotyczących tego jak pracować testami.






Uwaga! Odpowiedzi do testów oraz konsultacje (np. opinie o ułożonych przez siebie testach) możesz uzyskać po skontaktowaniu się z autorem strony.



Zad. 1

Możliwość przeżycia organizmu zależy od jego reakcji dostosowawczych do zmian zachodzących w środowisku zewnętrznym i środowisku wewnętrznym. O zmianach zachodzących w środowisku zewnętrznym informują telereceptory (słuch, wzrok, węch) oraz receptory zewnętrzne (ciałka czuciowe skóry). Informacja z wnętrza organizmu dostarczana jest dzięki obecności receptorów umieszczonych w narządach wewnętrznych, naczyniach, mięśniach, ścięgnach i stawach. W zależności od odbieranego rodzaju energii dzielimy je na: foto-, chemo-, mechano- i termoreceptory. Po zapoznaniu się z tekstem rozwiąż kolejne zadania.


Zad. 1a

Wymień po dwa różne rodzaje  telereceptorów i wskaż możliwie najdokładniej (określenie na boku głowy będzie zdecydowanie niewystarczające) miejsce ich występowania u: Bielinka kapustnika, Jesiotra zachodniego, Człowieka rozumnego.



Zad. 2

Napisz jaki rodzaj receptora (jeden) odgrywa ważną rolę w zdobywaniu pokarmu przez: samicę komara, grzechotnika i pluskwę.



Zad. 3

Niektóre owady "porozumiewają się" przy pomocy feromonów; napisz jaki rodzaj receptorów bierze w tym udział.



Zad. 4

Jakiego rodzaju receptory odgrywają istotną rolę w związanych z rozrodem wędrówkach łososi?



Zad. 5

Napisz jakiego rodzaju i w których miejscach znajdują się te receptory, które mogą odgrywać rolę w odżywianiu się człowieka (staraj się wymienić wszystkie Tobie znane).


Zad. 5a

Napisz krótko jaką reakcję organizmu lub organu spowoduje odebrana przez wymienione przez Ciebie receptory informacja.



Zad. 6

Podaj trzy przykłady, w których chemoreceptory u zwierząt, poza lokalizacją pokarmu i oceną jego przydatności, pełnią inne funkcje.



Zad. 7

W pewnym doświadczeniu dotykano lekko powierzchni języka (w wielu miejscach) wacikami namoczonymi w słabym roztworze cukru i w słabym roztworze octu. Określ jaki problem badano w doświadczeniu (zaproponuj hipotezę badawczą).


Zad. 7a

Napisz jakie wyniki uzyskano w doświadczeniu. Zilustruj je rysunkiem.


Zad. 7b

Sformułuj wnioski wynikające z doświadczenia.



Zad. 8

Zaprojektuj doświadczenie, które pozwoli Ci udowodnić udział obu zmysłów, smaku i węchu, w rozpoznawaniu smaku potraw.



Zad. 9

Napisz czy język jest siedliskiem wyłącznie zmysłu smaku. Krótko uzasadnij odpowiedź.



Zad. 10

Zmysł węchu należy do najczulszych. Jego czułość u różnych ludzi jest niejednakowa; jest również niejednakowa u tego samego człowieka. Podaj po jednym przykładzie ilustrującym wzrost wrażliwości i spadek wrażliwości zmysłu węchu, przy wykluczeniu oczywiście obrzęku śluzówki spowodowanym katarem.



Zad. 11

Wyjaśnij krótko dlaczego przebywając w mieście nie odczuwamy zapachu np. rosnącej na trawniku koniczyny, podczas gdy na wycieczce ten zapach dociera do nas bez problemu lub dlaczego dopiero po deszczu w mieście dociera do nas np. zapach młodych liści rosnących niedaleko drzew.



Zad. 12

Na poniższym rysunku przedstawiono w sposób schematyczny połączenie zmysłu węchu z trójkątem węchowym znajdującym się u podstawy mózgu. Po przeanalizowaniu rysunku rozwiąż kolejne zadania.

Zmysł smaku i węchu

Zad. 12a

Podaj nazwę kości, przez którą nerwy węchowe przechodzą do opuszki węchowej.


Zad. 12b

Po przeanalizowaniu rysunku z zadania 12 napisz krótko dlaczego w odbiorze smaku jedzonych potraw tak znaczną rolę odgrywa węch.



Zad. 13

Wyraź swoją opinię na temat reklamy, w której zachwalany jest produkt, którego zapach ma wpływać na lepszą wydajność pracy ludzi zatrudnionych np. w biurowcu.



Zad. 14

Receptory czucia znajdujące się w skórze odbierają różne typy bodźców. Reagują na dotyk, ucisk, ciepło, zimno. Ból jest odbierany przez wolne zakończenia nerwowe, nie istnieją specjalne receptory. Na poniższym rysunku przedstawiono sposób reagowania komórki czuciowej. Po przeanalizowaniu rysunku rozwiąż kolejne zadania.

Przekazywanie bodźców

Zad. 14a

Napisz jakiego rodzaju bodziec odbiera ten receptor.


Zad. 14b

Napisz w jaki sposób reaguje pobudzony receptor.



Zad. 15

Na poniższym rysunku przedstawiono w sposób uproszczony drogę, jaką odbywa impuls od receptora do ośrodka znajdującego się w mózgu. Po przeanalizowaniu rysunku rozwiąż kolejne zadania.

Przekazywanie bodźców

Zad. 15a

Napisz z ilu neuronów czuciowych zbudowana jest przedstawiona na rysunku droga nerwowa.


Zad. 15b

Napisz, palce której ręki dotknęły szklanki z ciepłą wodą; krótko wyjaśnij dlaczego tak uważasz.


Zad. 15c

Napisz czy na powyższym schemacie przedstawiono łuk odruchowy; krótko uzasadnij odpowiedź.



Zad. 16

W trakcie nauki biologii spotkaliście się z określeniami takimi jak narządy: wzroku, słuchu, równowagi oraz zmysły smaku i węchu. Krótko wyjaśnij czym w/w narządy różnią się od zmysłów.



Zad. 17

Na rysunku przedstawiono narząd wzroku. Po przeanalizowaniu rysunku rozwiąż kolejne zadania.

Budowa oka

Zad. 17a

Napisz w jaki sposób oznaczono na schemacie elementy, które biorą udział w załamywaniu oraz skupianiu promieni docierających do oka.


Zad. 17b

W ludzkim oku występuje około 123 miliony pręcików i około 7 milionów czopków. Wskaż miejsca na siatkówce, w których występują równocześnie w dużej ilości czopki i pręciki oraz miejsce, w którym żaden z tych elementów nie występuje; podaj ich nazwy.



Zad. 18

Na rysunku poniższym przedstawiono fragment tylniej ściany oka. Po przeanalizowaniu rysunku rozwiąż kolejne zadania.

Budowa siatkówki

Zad. 18a

Napisz w jaki sposób oznaczono plamkę ślepą i plamkę żółtą. Krótko uzasadnij odpowiedź.


Zad. 18b

Napisz dlaczego nie od każdej komórki czuciowej odchodzi włókno nerwowe.



Zad. 19

Po przeanalizowaniu poniższego rysunku napisz, jaki obraz będzie widział człowiek w przypadku uszkodzenia zaznaczonego fragmentu płata potylicznego. Wykonaj rysunek.

Przekazywanie bodźców

Zad. 20

Po przeanalizowaniu poniższego rysunku napisz, w jakich warunkach oglądane były sylwetki ludzi (odległość, oświetlenie) w sytuacjach przedstawionych na rys. A i na rys. B. Krótko uzasadnij dlaczego tak uważasz.

Oko

Ten dział będzie kontynuowany!


Ewa Niemczewska-Borowczak
Ul. Podhalańska 12/3
80-322 Gdańsk Oliwa
Tel: 554-42-30
E-mail: niemczewska@wp.pl

Powrót do początku strony
Główna strona